همبستگی بحرانی جنگ ۱۲ روزه، الگویی برای نبرد با چالش‌های داخلی

وقایع و تجارب جنگ تحمیلی ۱۲ روزه و ثبت مصداق‌هایی بی‌تکرار از همبستگی مردم کشورمان به هنگامه بحران‌ها، به وضوح نشان داد که این وحدت و همبستگی بحرانی می‌تواند درس و سلاحی گران سنگ برای همکاری ساختاری و اجتماعی در نبرد با چالش‌های داخلی باشد.

به گزارش سهره آنلاین و به نقل از خبرگزاری فارس، در ایام جنگ تحمیلی ۱۲ روزه ایران اسلامی با مجعول‌ترین رژیم تاریخ و همه حامیان پیدا و پنهانش، هر چند کشور و ملت ما دچار صدمات و خساراتی چشم ناپوشیدنی شد، اما تصویری فراموش‌ نشدنی از همبستگی ملی در تاریخ معاصر ایران به ثبت رسید.در همان روزهایی که مناطق مسکونی و غیرنظامی مختلف همچون تجریش تهران مورد حمله قرار گرفت، صحنه‌هایی ثبت و ضبط شد که نشان از روحیه مقاومت و یکپارچگی بی مصداق مردم کشورمان داشت. پیر و جوان، زن و مرد، با هر دیدگاه و سبک زندگی، بدون لحظه‌ای تردید خود را به مناطق مورد حمله می رساندند تا در کمک به مجروحان و انتقال پیکر شهدا و آن هم تنها لحظاتی پس از وقوع این حملات مشارکت کنند. این اقدامات شجاعانه در حالی انجام می‌شد که خطر حملات مجدد به طور کامل رفع نشده بود و هر لحظه احتمال تکرار حمله از سوی وحوش عصر مدرنیته وجود داشت و چنین صحنه‌هایی، تجسم عینی “دشمن مشترکی” بود که مرزهای فرضی درون جامعه را محو کرد و مردم را در یک صف متحد قرار داد.این همبستگی ملی تنها به مناطق درگیر محدود نماند و در شهرهای دور‌تر از صحنه تجاوزات مانند شهرهای شمالی، موجی از میزبانی و حمایت به راه افتاد، شهروندان در شبکه‌های اجتماعی با هشتگ‌هایی مانند «#مامیزبانی‌می‌کنیم»، خانه‌های خود را به صورت رایگان در اختیار هموطنانی قرار دادند که ترجیحشان دوری از مناطق پرخطر بود، رستوران‌داران غذای رایگان توزیع می‌کردند، پزشکان داوطلب خدمات درمانی ارائه می‌دادند و خانواده‌های معمولی با آغوش هموطنان جنگ زده خود را می پذیرفتند.

همبستگی و وحدت اجتماعی؛ کلید طلایی حل چالش‌های داخلی

این اقدامات خودجوش نشان داد که در مواقع بحرانی، جامعه ایرانی می‌تواند فراتر از تفاوت‌ها، به ارزش مشترک “انسانیت” و “میهن‌دوستی” متکی باشد، موضوعی که همواره مولفه ای پررنگ در منظومه فکری امامین انقلاب بوده و اساسا پیروزی انقلاب اسلامی به رهبری خمینی کبیر (ره) را باید نتیجه همین وحدت و همبستگی ملت فلمداد کرد، وحدتی که رمز عبور این انقلاب مردمی از دل بحران‌های متعددی چون جنگ تحمیلی هشت ساله و توطئه‌های پرتعداد دشمنان در بیش از چهار دهه سپری شده از انقلاب اسلامی بوده است.مقام معظم رهبری نیز در برهه‌ها و بزنگاه‌های مختلف وحدت و همبستگی ملی را رمز خنثی شدن تمام طرح‌ریزی‌ها و دسیسه‌های شیطانی ضد ایرانی عنوان کرده‌اند و تاکید و تمرکز ایشان بر این امر به ویژه پس از دفاع مقدس ۱۲ روزه بیش از پیش شده چرا که این تجاوز و خباثت هرزنگ بیدار چند هزینه‌های سنگین و گاه جبران ناپذیری را بر ملت و کشور ایران اسلامی تحمیل کرد، اما به درستی این انگاره را در افکار بخش قابل توجهی از جامعه عینیت بخشید که وحدت و همبستگی اصلی ترین سلاح ایرانیان در مقابل همه زیاده‌خواهی‌هاست.اما پرسش اساسی اینجاست که چرا این سرمایه عظیم تنها در مواقع بحران‌های امنیتی آشکار می‌شود و چرا این ظرفیت برای نبرد با چالش‌های روزمره و معضلات داخلی بسیج نمی شود، ظرفیتی که بدون تردید بسیاری از مشکلات ساختاری کشور را با سرعت و سهولت حل خواهد کرد. تصور کنید که همان روحیه همکاری و گذشت که در روزهای جنگ متبلور شد، برای حل مسائلی مانند ترافیک کلانشهرها، کمبود آب و مدیریت مصرف، حفاظت از محیط زیست، مبارزه با فقر و نابرابری، ارتقای فرهنگ رانندگی و بهبود مدیریت پسماند و معضلات عموما اقتصادی و اجتماعی داخلی به کار گرفته شود.

برای نمونه، بحران کمبود آب را در نظر بگیرید، اگر هر خانواده ایرانی به این باور برسد که “صرفه‌جویی من، نجات هم‌وطن من در استان خشک‌تر است”، مدیریت مصرف به فرهنگی عمومی تبدیل می‌شود یا در مورد ترافیک اگر رانندگان به جای تفکر فردی، منافع جمعی را در نظر بگیرند و قوانین راهنمایی و رانندگی را نه به عنوان محدودیت، بلکه به عنوان ابزاری برای ایمنی و روانی ترافیک همه جامعه بپذیرند، شاهد تحولی چشمگیر در مدیریت این بحران زندگی شهری خواهیم بود.کمپین‌های “سه‌شنبه‌های بدون خودرو”، جمع‌آوری مردمی پسماندهای خشک به‌جای سوزاندن آن‌ها در حاشیه شهر، کاشت نهال به‌صورت دسته‌جمعی در دامنه‌های عون‌بن‌علی با مشارکت خانواده‌ها، هماهنگی با همسایگان و آشنایان برای استفاده اشتراکی از وسایل نقلیه در مسیرهای مشترک محل کار در مواقع اشدید آلودگی هوا تنها نمونه‌هایی ساده و قابل اجرا از همین همبستگی و همکاری ساختاری و اجتماعی برای گذر از این روزهای بحرانی آلودگی هوا در کلانشهرهایی مانند تبریز است و در حوزه هایی همچون مشکل ناترازی‌ها در بخش انرژی نیز صرفه‌جویی جمعی می تواند به‌مثابه نیروگاه های پرتوان مجازی عمل کند.

لزوم تجربه‌آموزی از همبستگی در مواقع بحرانی برای همکاری ساختاری در حل مشکلات داخلی

اتحاد و همبستگی تنها سلاحی برای مقابله با دشمن خارجی نیست، بلکه قدرتمندترین ابزار برای ساختن جامعه‌ای آباد، عادلانه و پیشرفته است و تجربه جنگ دوازده‌روزه به ما آموخت که در لحظات سخت، می‌توانیم یکی باشیم و اکنون وقت آن است که این “یکی بودن” را به فرصتی برای ساختن ایرانِ آباد فردا تبدیل کنیم، ایرانی که در آن نه تنها دشمن خارجی نمی‌تواند امنیت ما را تهدید کند، بلکه چالش‌های داخلی نیز با مشارکت جمعی و عزم و همبستگی ملی به طور پایدار حل می‌شوند.درست است که کشور ما با چالش‌های ساختاری و زیربنایی متعددی روبروست، اما تاریخ معاصر بارها ثابت کرده که شاه‌کلید حل بسیاری از این مشکلات، همراهی و همکاری جمعی است، همان روحیه‌ای که در روزهای سخت جنگ، دشمن خبیث را ناکام گذاشت، امروز می‌تواند به سلاحی قدرتمند در برابر دشمنان داخلی همچون فقر، آلودگی، ناترازی انرژی و بسیاری از مشکلات اجتماعی و اقتصادی تبدیل شود. اگر این سرمایه اجتماعی را به درستی بسیج کنیم.در چنین صورتی بسیاری از موانع و مشکلات فعلی نه تنها کاهش می‌یابند، بلکه به فرصت‌هایی برای همگرایی و پیشرفت تبدیل خواهند شد و لازمه آن، همان گونه که مقام معظم رهبری نیز در بیانات اخیرشان خطاب به مردم ایران اسلامی (و البته به کرات و پرشمار در مناسبت‌ها و به بهانه‌های مختلف) تاکید کرده‌اند، همراهی، اعتماد و وحدت متقابل بین مردم و مسؤولان است.